Կարգերով պահոցներ՝ Սոնետներ

Սոնետ 90

Ուրեմն ատիր, եթե ուզում ես, բայց ատիր հիմա,
Հիմա, երբ աշխարհը ամբողջ ինձ գամել է խաչին,
Բախտիս զայրույթին միացիր, ինձ ծռիր անխնա,
Միայն չդառնաս իմ դեմ սլաքված հարվածը վերջին։
Միայն չսպասես, մինչեւ սիրտս բուժվի վերքերից բազում,
Որ հետո մի նոր բանակով բզկտես այն իսպառ․
Լքիր ինչ այժմ, եթե ինձանից հեռանալ ես ուզում,
Մի թող գիշերիս հաջորդի այգը՝ անձրեւից խավար․
Արա ինչ վճռել ես եւ զուր չհապաղես
Մինչ անձկությունները մանր լափում են ինձ ագահ։
Միանգամից խոցիր։ Թող առաջինը գա
Վատթարը ամենից — այդժամ կզգամ ինչպես
       Գալիք վշտերս բյուր, որ վիշտ էին թվում,
       Քո կորստյան ցավից խամրում են, համրանում։
       1979.06.22-23

Sonnet 1

From fairest creatures we desire increase,
That thereby beauty’s rose might never die,
But as the riper should by time decease,
His tender heir might bear his memory:
But thou, contracted to thine own bright eyes,
Feed’st thy light’s flame with self-substantial fuel,
Making a famine where abundance lies,
Thyself thy foe, to thy sweet self too cruel.
Thou that art now the world’s fresh ornament
And only herald to the gaudy spring,
Within thine own bud buriest thy content,
And, tender churl, mak’st waste in niggarding:
       Pity the world, or else this glutton be,
       To eat the world’s due, by the grave and thee.

Սոնետ 1

Չքնաղագույն արարածներից մենք ցանկանում ենք շատացում,
Որ դրա շնորհիվ գեղեցկության վարդը երբեք չկարողանա մեռնել,
Բայց քանի որ հասունը պիտի ժամանակի հետ մեռնի,
Նրա քնքուշ ժառանգը կարող է կրել իր հիշողությունը.
Բայց դու, նշանված քո սեփական լուսավոր աչքերի հետ,
Կերակրում ես քո լույսի բոցը քո ինքնա-էության վառելիքով,
Պատրաստելով սով՝ ուր առատություն է,
Ինքդ քեզ թշնամի, քո քաղցր ինքնության նկատմամբ շատ դաժան:
Դու, որ հիմա աշխարհի թարմ զարդն ես
Եւ միակ մունետիկը ծաղկուն գարնան,
Միջում քո սեփական կոկոնի թաղում ես քո բովանդակությունը,
Եւ, քնքուշ կծծի, ծախսվում ժլատության մեջ.
       Խղճա աշխարհը, կամ էլ որկրամոլ եղիր,
       Ուտելու համար աշխարհի հասանելիքը գերեզմանի եւ քո կողմից:

Սոնետ 1

Ժառանգ ենք տենչում ամենաչքնաղ էակներից մենք,
Որ անյիշատակ չնահատակուի վարդը պերճութեան.
Մինչ ալեւորին վախճան է բերում ժամանակը նենգ,
Նրա դեռատի զաւակն է կրողն յիշատակութեան:
Բայց դու, սիրելիս, քո իսկ աչքերին կարգուած լինելով,
Միայն սեփական նիւթով ես սնում լոյսդ բոցակէզ.
Ուր լիութիւն է, դու տարածում ես ահաւոր մի սով
Եւ այդպէս դառնում անգութ թշնամի` միայն ինքդ քեզ:
Դու, որ տակաւին համայն աշխարհի պճնանքն ես անշէջ,
Նաեւ միածին ազդարարը քո ծաղկաւէտ գարնան,
Քո գոյութիւնը թաղում ես իզուր բողբոջներիդ մէջ
Եւ, քնքո՛ւշ ժլատ, կործանում ես մի սերունդ աննման.
       Խղճա աշխարհին, որ չհամարեն մարդիկ քեզ ագահ,
       Քանզի այս կեանքի հաճոյքի կողքին գերեզմա՛ն էլ կայ:

Սոնետ 1

Տենչում ենք բերք չքնաղ էակներից,
Որ չմեռնի կյանքի վարդ-գեղությունը,
Իսկ երբ թոշնի հասունը նրանցից
Ժառանգն իր նուրբ պահի հիշողությունը․
Բայց դու լույս աչքերիդ հետ նշանված,
Վառքով քո էության սնում ես հուրդ,
Այնտեղ, ուր լիություն է՝ սով սփռած․
Քո քաղցր անձի բիրտ թշնամին հենց դու ես։
Դու, որ այսօր պերճանքն ես աշխարհի
Եւ գույնզգույն գարնան ավետաբերը,
Թաղում ես քեզ քո բողբոջում բերրի
Եւ, գիրգ ժլատ, մսխում ես շնորհքներդ։
       Խղճա աշխարհը․ կամ անկուշտ եղիր,
       Եւ կեր շիրմիդ հետ բերքը աշխարհի։

Sonnet 2

When forty winters shall besiege thy brow,
And dig deep trenches in thy beauty’s field,
Thy youth’s proud livery so gazed on now
Will be a tottered weed of small worth held:
Then being asked where all thy beauty lies,
Where all the treasure of thy lusty days,
To say within thine own deep-sunken eyes
Were an all-eating shame, and thriftless praise.
How much more praise deserved thy beauty’s use,
If thou couldst answer, ‘This fair child of mine
Shall sum my count, and make my old excuse’,
Proving his beauty by succession thine.
       This were to be new made when thou art old,
       And see thy blood warm when thou feel’st it соld.

Սոնետ 2

Երբ քառասուն ձմեռներ պաշարեն քո ճակատը,
Եւ փորեն խորը խրամատներ քո գեղեցկության դաշտում,
Քո երիտասարդության հպարտ զգեստը՝ այսքան հայացք գրավող հիմա
Լինելու է քրքրված շոր՝ փոքր արժեք ունեցող:
Այնժամ, թե հարց տան, ուր է քո գեղեցկությունը,
Ուր են բոլոր գանձերը քո ծաղկուն օրերի,
Ասելը, թե ներսում են քո սեփական խոր ընկած աչքերի
Ամենակեր ամոթ կլիներ եւ վատնող գովասանք:
Որքա՜ն ավելի գովելի, արժանի է քո գեղեցկության օգտագործումը,
Եթե դու կարող ես պատասխանել․ «Իմ այս չքնաղ երեխան
Ի մի կբերի իմ հաշիվը եւ կարդարացնի իմ ծերությունը»,
Հաստատելով իր գեղեցկությունը քո ժառանգը լինելով:
       Դա կլիներ՝ նորաստեղծ* լինել, երբ դու ծեր ես,
       Եւ տեսնել քո արյունը տաք, երբ դու զգում ես, այն սառն է:

* «երիտասարդ»

Սոնետ 2

Քառասուն ձմեռ երբ որ պաշարեն քո ճակատը վէս
Եւ խոր ակօսներ փորեն դաշտի մէջ քո գեղեցկութեան,
Քո ջահէլութեան չքնաղ զգեստը, որ սէգ է այնպէս,
Դառնալու է մաշուած ցնցոտի` անշուք եւ ունայն:
Եթէ քեզ հարցնեն, թէ որտեղ է քո պերճութիւնն անշէջ,
Կամ ուր են կորել կրքոտ օրերիդ գանձերը ընտրեալ,
Թէ պատասխանես ` միայն փոս ընկած այդ աչքերի մէջ,-
Ինքնաանարգա՜նք միայն կը լինի գովեստն այդ շռայլ:
Բայց ի՜նչ գովեստի արժան կը դառնար պերճանքդ անմեռ,
Եթէ ասէիր. «Չէ՛ որ որդիս է այդ գեղեցկութեան
Կրողն արժանի, եւ թողութիւնս նրա մէջ է դեռ»-
Կ`իրականանա՜ր պերճանքդ նրա տեսքով աննման.
       Այն նո՛ր կը լինի, մինչդեռ դու արդէն ահէլ կը լինես
       Եւ տաք կը տեսնես քո արիւնը, որ սառած է այնպէս:

Սոնետ 2

Երբ կգերեն քառսուն ձմեռ ճակատդ
Եւ հանդը գեղության քո կակոսեն,
Կյանքիդ գարնան հպարտ քո հանդերձանքդ
Մի անարժեք քուրձի կվերածեն․
Այդժամ, թե հարց տան, ո՞ւր է գեղությունդ,
Գանձերն ամեն՝ ծաղկուն քո օրերի,
Ասելը՝ փոս ընկած աչաց խորքում է,
Խայթող ամոթ, սին գովք լոկ կլինի։
Ի՜նչ լավ կարտահայտվեր խոհեմությունդ,
Թե ասեի՛ր․ «Զավակս այս չքնագեղ
Իմ ծերության օրվա արդարացումն է»,
Որ քո պերճանքը նա է ժառանգել։
       Եւ պատանի ես մեջ քո ծերության
       Եւ զգում ես տաք արյուն, երբ սառն է այն։